Những điểm chính
- Alibaba đã đệ đơn kiện Bộ Quốc phòng Mỹ lên tòa án liên bang San Jose ngày 23/6, phản đối việc bị đưa vào danh sách công ty liên hệ với quân đội Trung Quốc.
- Lầu Năm Góc cáo buộc Alibaba tham gia chiến lược kết hợp quân sự - dân sự thông qua mối liên hệ với Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc.
- Alibaba khẳng định hội đồng quản trị độc lập, không thành viên nào liên hệ quân đội, và sản phẩm phục vụ bán lẻ, logistics, công nghệ doanh nghiệp, không phải quốc phòng.
- Danh sách đen của Mỹ đã mở rộng lên 188 thực thể ngày 8/6, bao gồm Alibaba, Baidu, BYD, NIO và WuXi AppTec.
- Từ ngày 30/6, các công ty trong danh sách bị cấm cung cấp hàng hóa, dịch vụ cho Bộ Quốc phòng Mỹ, và từ năm 2027 Lầu Năm Góc không được ký hợp đồng với họ.
Alibaba chính thức khởi kiện Lầu Năm Góc
Ngày 23/6, tập đoàn công nghệ và thương mại điện tử Alibaba đã đệ đơn kiện Bộ Quốc phòng Mỹ (Lầu Năm Góc) lên tòa án liên bang tại San Jose, bang California. Động thái này nhằm phản đối quyết định đưa Alibaba vào danh sách các doanh nghiệp bị cáo buộc có mối liên hệ với quân đội Trung Quốc.
Theo Reuters, đây là bước đi pháp lý mạnh mẽ của một trong những tập đoàn công nghệ hàng đầu Trung Quốc, nhằm bảo vệ uy tín và hoạt động kinh doanh tại thị trường Mỹ.
Cáo buộc của Mỹ và lập luận phản bác của Alibaba
Lầu Năm Góc cáo buộc Alibaba là đơn vị tham gia vào chiến lược kết hợp quân sự - dân sự, góp phần phát triển cơ sở công nghiệp quốc phòng của Bắc Kinh. Cụ thể, Bộ Quốc phòng Mỹ cho rằng Alibaba có mối liên hệ với Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc, đồng thời có quan hệ gián tiếp với Ủy ban Giám sát và Quản lý tài sản nhà nước Trung Quốc.
Alibaba đã bác bỏ toàn bộ những cáo buộc trên. Trong đơn kiện, tập đoàn khẳng định các kết luận của Washington không có cơ sở về mặt thực tế cũng như pháp lý. Alibaba nhấn mạnh rằng công ty được điều hành bởi hội đồng quản trị độc lập, không có thành viên nào có liên hệ với lực lượng quân đội.
Tập đoàn cũng làm rõ rằng các sản phẩm và dịch vụ của mình phục vụ cho mục đích bán lẻ, logistics và công nghệ thông tin doanh nghiệp, hoàn toàn không liên quan đến vũ khí, quốc phòng hay hoạt động tình báo.
Hậu quả từ quyết định của Washington
Alibaba tuyên bố quyết định của Mỹ mang tính áp đặt và thiếu căn cứ, khiến tập đoàn đối mặt với những thiệt hại nghiêm trọng. Việc bị xếp vào danh sách đen đồng nghĩa với việc Alibaba bị coi là mối đe dọa an ninh quốc gia, từ đó ảnh hưởng tiêu cực đến uy tín cũng như các mối quan hệ hợp tác, đầu tư và kinh doanh tại Mỹ.
Trong đơn kiện gửi tòa án liên bang, Alibaba yêu cầu được gỡ bỏ khỏi danh sách này.
Danh sách đen mở rộng và động thái của các công ty khác
Ngày 8/6, Lầu Năm Góc đã mở rộng danh sách các "công ty quân sự Trung Quốc" lên 188 thực thể. Bên cạnh Alibaba, danh sách này còn bao gồm các tập đoàn lớn khác như Baidu, BYD, NIO và WuXi AppTec.
Alibaba không phải là công ty duy nhất phản ứng bằng biện pháp pháp lý. Trước đó, WuXi AppTec cũng đã khởi kiện Bộ Quốc phòng Mỹ từ ngày 11/6 với những cáo buộc tương tự.
Lo ngại của Mỹ về liên kết quân sự - dân sự
Washington cho biết việc cập nhật danh sách xuất phát từ lo ngại ngày càng tăng về khả năng quân đội Trung Quốc tận dụng nguồn lực, công nghệ và năng lực từ khu vực tư nhân để hiện đại hóa quốc phòng và phát triển vũ khí.
Các quy định hạn chế đối với doanh nghiệp trong danh sách
Theo quy định hiện hành của Mỹ, từ ngày 30/6, những doanh nghiệp nằm trong danh sách "công ty quân sự Trung Quốc" sẽ không được cung cấp hàng hóa, dịch vụ hoặc công nghệ trực tiếp cho Bộ Quốc phòng Mỹ.
Từ năm 2027, các hạn chế sẽ được thắt chặt hơn khi Lầu Năm Góc bị cấm ký hợp đồng mua hàng hóa và dịch vụ từ các doanh nghiệp này, kể cả thông qua nhà thầu hay bên trung gian.
Câu hỏi thường gặp
Alibaba kiện Bộ Quốc phòng Mỹ vì lý do gì?
Alibaba kiện vì bị đưa vào danh sách các doanh nghiệp có liên hệ với quân đội Trung Quốc, cho rằng cáo buộc thiếu căn cứ thực tế và pháp lý, gây thiệt hại nghiêm trọng về uy tín và hoạt động kinh doanh.
Mỹ cáo buộc Alibaba có liên hệ với quân đội Trung Quốc như thế nào?
Lầu Năm Góc cáo buộc Alibaba tham gia chiến lược kết hợp quân sự - dân sự cho cơ sở công nghiệp quốc phòng Trung Quốc thông qua mối liên hệ với Bộ Công nghiệp và Công nghệ Thông tin Trung Quốc, cũng như Ủy ban Giám sát và Quản lý tài sản nhà nước.
Alibaba phủ nhận cáo buộc của Mỹ ra sao?
Alibaba khẳng định công ty được điều hành bởi hội đồng quản trị độc lập không có thành viên liên hệ với quân đội, các sản phẩm và dịch vụ phục vụ bán lẻ, logistics và công nghệ doanh nghiệp, không phải vũ khí hay quốc phòng.
Danh sách đen của Mỹ có những công ty Trung Quốc nào khác?
Ngoài Alibaba, danh sách 188 thực thể còn bao gồm Baidu, BYD, NIO và WuXi AppTec. WuXi AppTec cũng đã khởi kiện Bộ Quốc phòng Mỹ từ ngày 11/6 với cáo buộc tương tự.
Theo Tuổi Trẻ, Thanh Niên, Dân Trí, VnExpress

