Những điểm chính
- Người đàn ông 48 tuổi nhập viện cấp cứu tại Bệnh viện Thanh Nhàn (Hà Nội) sau khi tập gập bụng cường độ cao, được phát hiện tắc hoàn toàn động mạch mạc treo tràng trên.
- Các bác sĩ nhận định động tác gập bụng mạnh gây sang chấn thành mạch, dẫn đến bóc tách động mạch mạc treo tràng trên và hình thành huyết khối.
- Thiếu máu ruột cấp là cấp cứu ngoại khoa nguy hiểm - nếu không can thiệp kịp thời, ruột có thể hoại tử và đe dọa tính mạng bệnh nhân.
- Ekip bác sĩ Bệnh viện Thanh Nhàn đã can thiệp đặt stent tái thông mạch máu thành công, dòng máu phục hồi và bệnh nhân giảm đau ngay sau thủ thuật.
- ThS.BS Nguyễn Duy Thịnh, Phó trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh, khuyến cáo người tập cần tăng cường độ từ từ và không chủ quan với các cơn đau bụng dữ dội, kéo dài sau luyện tập.
Một người đàn ông 48 tuổi tại Hà Nội vừa trải qua ca cấp cứu nguy kịch sau buổi tập thể dục tưởng chừng bình thường. Chỉ vì nhiều lần gập bụng với cường độ quá cao, anh suýt đối mặt với nguy cơ hoại tử ruột do tắc hoàn toàn động mạch mạc treo tràng trên.
Đau bụng dữ dội sau khi tập gập bụng
Bệnh nhân vốn có sức khỏe bình thường, không hút thuốc, không sử dụng rượu bia và không mang bệnh lý nền đáng kể. Do ít vận động, được người thân nhắc nhở, anh bắt đầu duy trì thói quen tập thể dục đều đặn.
Trong một buổi tập, sau nhiều lần thực hiện động tác gập bụng liên tiếp, anh đột ngột xuất hiện cơn đau bụng dữ dội. Ban đầu, anh cho rằng đây chỉ là đau cơ thông thường do tập quá sức nên cố chịu đựng. Tuy nhiên, cơn đau không hề thuyên giảm mà ngày càng tăng lên, buộc anh phải đến Bệnh viện Thanh Nhàn (Hà Nội) thăm khám.
Bác sĩ phát hiện tắc hoàn toàn mạch máu nuôi ruột
Kết quả chụp cắt lớp vi tính đa dãy (CT) tại bệnh viện cho thấy động mạch mạc treo tràng trên - mạch máu chính phụ trách cung cấp máu cho phần lớn ruột non và một phần ruột già - đã bị tắc hoàn toàn ở đoạn giữa.
Theo các bác sĩ Bệnh viện Thanh Nhàn, nhiều khả năng động tác gập bụng cường độ mạnh đã gây sang chấn lên thành mạch, dẫn đến bóc tách động mạch mạc treo tràng trên. Đây là tình trạng thành mạch máu bị rách một lớp bên trong, hình thành một "đường hầm giả". Máu tràn vào đường hầm này tạo ra huyết khối, chèn ép lòng mạch thật và làm giảm nghiêm trọng lưu lượng máu nuôi ruột.
Khi ruột không được cung cấp đủ oxy và dưỡng chất, tình trạng thiếu máu ruột cấp sẽ xảy ra - một cấp cứu ngoại khoa đặc biệt nguy hiểm. Nếu không được xử trí kịp thời, ruột có thể hoại tử, người bệnh phải phẫu thuật cắt bỏ đoạn ruột tổn thương và đối mặt với nhiều biến chứng nặng nề, thậm chí nguy hiểm tính mạng.
Can thiệp đặt stent, khôi phục dòng máu
Trước tình huống khẩn cấp, ekip can thiệp mạch của Bệnh viện Thanh Nhàn nhanh chóng tiến hành tái thông động mạch bị tắc. Các bác sĩ đưa dụng cụ can thiệp vào đúng lòng mạch thật của động mạch và đặt stent để khôi phục dòng máu đến nuôi ruột. Ngay sau khi đặt stent, dòng máu lưu thông trở lại, cơn đau của bệnh nhân giảm rõ rệt.
Không phải mọi cơn đau sau tập luyện đều là đau cơ
ThS.BS Nguyễn Duy Thịnh, Phó trưởng khoa Chẩn đoán hình ảnh, Bệnh viện Thanh Nhàn, khuyến cáo tập thể dục là biện pháp quan trọng giúp phòng ngừa bệnh tật và nâng cao sức khỏe. Tuy nhiên, việc luyện tập cần phù hợp với thể trạng, thực hiện đúng kỹ thuật và tăng dần cường độ theo thời gian, tránh tập quá sức ngay từ đầu.
Người tập không nên chủ quan khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường sau luyện tập, đặc biệt là những triệu chứng khác hẳn với cảm giác đau cơ thông thường:
- Đau bụng dữ dội sau tập luyện
- Cơn đau kéo dài, không giảm dù đã nghỉ ngơi
- Buồn nôn, nôn hoặc chướng bụng
- Cảm giác đau có tính chất khác hẳn đau cơ thông thường
Khi gặp các triệu chứng này, người bệnh cần đến cơ sở y tế thăm khám sớm để được chẩn đoán và xử trí kịp thời, tránh những biến chứng nguy hiểm không đáng có.
Câu hỏi thường gặp
Tập gập bụng có thể gây tắc mạch máu nuôi ruột không?
Có. Theo các bác sĩ Bệnh viện Thanh Nhàn, gập bụng cường độ mạnh có thể gây sang chấn thành mạch, dẫn đến bóc tách động mạch mạc treo tràng trên và hình thành huyết khối gây tắc mạch nuôi ruột.
Dấu hiệu nào sau khi tập thể dục cần đến viện ngay?
Cần đến viện sớm nếu xuất hiện đau bụng dữ dội sau tập luyện, cơn đau không giảm khi nghỉ ngơi, buồn nôn, nôn hoặc chướng bụng, hoặc cơn đau có cảm giác khác hẳn đau cơ thông thường.
Bóc tách động mạch mạc treo tràng trên là gì?
Đây là tình trạng thành mạch máu bị rách một lớp bên trong, tạo thành 'đường hầm giả'. Máu tràn vào đây hình thành huyết khối, chèn ép lòng mạch thật và làm giảm lưu lượng máu nuôi ruột.
Bệnh nhân tắc động mạch mạc treo tràng được điều trị như thế nào?
Bệnh nhân tại Bệnh viện Thanh Nhàn được can thiệp đặt stent tái thông động mạch bị tắc, khôi phục dòng máu đến nuôi ruột và giảm đau ngay sau thủ thuật.


