Những điểm chính
- Hơn nửa diện tích nước Pháp đang trong cảnh báo nhiệt màu đỏ cao nhất, nhiều khu vực miền Tây ghi nhận nhiệt độ vượt 44 độ C.
- Chi phí lắp một bộ điều hòa hai cục tại Pháp dao động từ 1.000 đến 1.500 euro, vượt khả năng của nhiều hộ gia đình.
- Theo luật quy hoạch đô thị Pháp, lắp dàn nóng bên ngoài tòa nhà phải khai báo với chính quyền địa phương và chờ khoảng một tháng để được chấp thuận mặc nhiên.
- Cư dân chung cư tại Paris còn phải được hội đồng cư dân bỏ phiếu đồng ý, vì mặt tiền tòa nhà là tài sản chung.
- Điều hòa di động (monoblock) là lựa chọn thay thế phổ biến vì không cần giấy phép xây dựng hay sự chấp thuận của ban quản lý.
Giữa mùa hè nóng kỷ lục với nhiệt độ nhiều nơi vượt 44 độ C, người dân Pháp đang đổ xô tìm mua điều hòa - nhưng để lắp đặt hợp lệ, họ phải đối mặt với một mê cung thủ tục giấy phép xây dựng và quy định chồng chéo.
Vì sao điều hòa vốn hiếm ở Pháp?
Trong nhiều thập kỷ qua, điều hòa không khí gần như vắng bóng trong các gia đình Pháp. Với khí hậu ôn đới mát mẻ truyền thống, nhà ở tại đây được thiết kế để giữ ấm vào mùa đông, với lớp cách nhiệt dày và cửa sổ kín. Cách chống nóng quen thuộc của người dân là mở cửa vào sáng sớm để đón gió mát, rồi đóng kín trong ngày nhằm ngăn hơi nóng tràn vào.
Tuy nhiên, những đợt nắng nóng kéo dài liên tiếp trong những năm gần đây đã bộc lộ hạn chế rõ rệt của lối kiến trúc này. Tường dày hấp thụ nhiệt cả ngày rồi tỏa ra vào ban đêm khiến nhiều người mất ngủ triền miên. Trước thực tế đó, ngày càng nhiều người Pháp quay sang điều hòa như giải pháp chống nóng hiệu quả nhất, dù thiết bị này không thân thiện với môi trường.
Hiện hơn nửa diện tích nước Pháp đang nằm trong cảnh báo nhiệt màu đỏ - mức cao nhất. Phần lớn miền Tây ghi nhận nhiệt độ từ 39 đến 43 độ C, một số nơi vượt ngưỡng 44 độ C.
Chi phí và thủ tục giấy phép xây dựng: hai rào cản lớn
Ngay từ bước đầu, chi phí đã là trở ngại không nhỏ. Một bộ điều hòa hai cục (loại có dàn nóng lắp bên ngoài) có giá từ 1.000 đến 1.500 euro, vượt khả năng tài chính của nhiều hộ gia đình.
Nhưng khó khăn không dừng ở đó. Theo luật quy hoạch đô thị Pháp, bất kỳ thay đổi nào ảnh hưởng đến diện mạo bên ngoài tòa nhà đều phải khai báo với chính quyền địa phương - bao gồm cả việc lắp dàn nóng lên tường ngoài hoặc mặt tiền. Chủ nhà phải nộp hồ sơ mô tả phương án và vị trí lắp đặt. Sau khoảng một tháng, nếu không có ý kiến phản đối, hồ sơ được xem là chấp thuận theo nguyên tắc mặc nhiên đồng ý.
Tại các khu vực có giá trị lịch sử hoặc được bảo tồn - đặc biệt là Paris với nhiều phố cổ và di sản kiến trúc - quy trình còn phức tạp hơn. Hồ sơ phải được cơ quan phụ trách bảo tồn kiến trúc và di sản thẩm định để bảo đảm dàn nóng không làm tổn hại cảnh quan đô thị.
Bên cạnh đó, mỗi địa phương còn có quy hoạch đô thị riêng (PLU) quy định cụ thể về vị trí đặt thiết bị, mức độ hiện diện từ đường phố, khoảng cách tới ranh giới khu đất và giới hạn tiếng ồn. Ngoài ra, việc lắp đặt bắt buộc phải do kỹ thuật viên có chứng chỉ thực hiện.
Sống trong chung cư: thêm tầng thủ tục
Với phần lớn cư dân Paris sống trong các tòa chung cư, rào cản còn đến từ chính nơi họ sinh sống. Mặt tiền công trình được xem là tài sản chung của tất cả đồng sở hữu, do đó ngay cả khi đã có giấy phép từ chính quyền, chủ căn hộ vẫn phải trình vấn đề ra hội đồng cư dân để bỏ phiếu thông qua.
Theo Connexion, quy trình này bắt đầu bằng việc liên hệ đơn vị quản lý tòa nhà để đưa nội dung lắp điều hòa vào chương trình họp hội đồng. Nếu ai tự ý lắp mà chưa được đồng ý, có thể bị yêu cầu tháo dỡ toàn bộ và tự chi phí khôi phục nguyên trạng mặt tiền.
Ngay cả khu vực ban công cũng không nằm ngoài quy định: tùy quy chế từng tòa nhà, việc đặt dàn nóng trên sàn ban công vẫn có thể cần sự chấp thuận của hội đồng cư dân.
Người thuê nhà còn bị ràng buộc chặt hơn. Họ phải có văn bản đồng ý của chủ nhà trước mọi thay đổi. Sau khi chủ nhà đồng ý, chính chủ nhà sẽ đứng ra hoàn tất thủ tục với chính quyền hoặc ban quản lý chung cư. Khi hợp đồng thuê kết thúc, hai bên tự thỏa thuận về việc giữ lại hay tháo dỡ hệ thống.
Nghĩa vụ sau lắp đặt và giải pháp thay thế
Trách nhiệm không kết thúc sau khi hoàn tất lắp đặt. Chủ nhà phải bảo đảm thiết bị không gây tiếng ồn, không thổi khí nóng vào nhà hàng xóm hay để nước nhỏ xuống phần sở hữu của người khác. Các hệ thống điều hòa có công suất từ 4 đến 70 kW phải được kỹ thuật viên bảo dưỡng ít nhất hai năm một lần. Riêng điều hòa trung tâm, Luật Năng lượng Pháp chỉ cho phép vận hành khi nhiệt độ trong nhà vượt 26 độ C.
Trước "mê cung" thủ tục này, không ít người chọn lối thoát đơn giản hơn. Một blogger người Mỹ định cư tại Pháp từ năm 2012 cho biết sau nhiều năm cố chịu đựng nắng nóng mà không có điều hòa, ông đã chọn mua điều hòa di động (monoblock) - loại thiết bị đặt trong nhà, chỉ cần đưa ống xả khí nóng ra ngoài qua cửa sổ, không cần bất kỳ giấy phép xây dựng nào. Dù công suất làm mát không bằng điều hòa hai cục, đây vẫn là phương án khả thi nhất với những ai không muốn "chiến đấu" với hàng tầng thủ tục.
Câu hỏi thường gặp
Lắp điều hòa ở Pháp có cần giấy phép xây dựng không?
Có. Theo luật quy hoạch đô thị Pháp, việc lắp dàn nóng lên mặt tiền hoặc tường ngoài tòa nhà phải khai báo với chính quyền địa phương. Tại các khu vực di sản như Paris, hồ sơ còn cần cơ quan bảo tồn kiến trúc xem xét thêm.
Chi phí lắp điều hòa ở Pháp là bao nhiêu?
Một bộ điều hòa hai cục tại Pháp có giá khoảng 1.000 đến 1.500 euro, chưa tính các chi phí thủ tục và nhân công lắp đặt.
Cư dân chung cư tại Pháp có được tự ý lắp điều hòa không?
Không. Ngoài việc xin phép chính quyền, cư dân chung cư phải đưa vấn đề ra hội đồng cư dân bỏ phiếu vì mặt tiền tòa nhà là tài sản chung. Tự ý lắp có thể bị yêu cầu tháo dỡ và bồi hoàn chi phí.
Có cách nào lắp điều hòa ở Pháp mà không cần thủ tục phức tạp không?
Có. Điều hòa di động (monoblock) không cần gắn cố định ra ngoài tòa nhà nên không yêu cầu giấy phép xây dựng hay sự chấp thuận của ban quản lý chung cư, dù công suất làm mát thấp hơn điều hòa hai cục.
Theo VnExpress


