Iran cam kết trả đũa sau khi Mỹ mở rộng lệnh trừng phạt kinh tế

Washington mở rộng trừng phạt nhằm cắt nguồn tài chính Iran

Vào ngày 24/8, Bộ Tài chính Mỹ do Ngoại trưởng Scott Bessent dẫn đầu đã công bố một loạt biện pháp trừng phạt mới nhằm mục tiêu vào 60 cá nhân, tổ chức và tàu vận tải liên quan đến hoạt động kinh tế và dầu lửa của Iran. Tuy nhiên, các biện pháp này chưa đạt đến mức nghiêm khắc nhất, đặc biệt không liệt kê các tổ chức tài chính Trung Quốc bị nghi ngờ hỗ trợ thương mại dầu mỏ của Iran. Bộ Tài chính cũng không công bố danh tính các quốc gia sẽ bị áp đặt trừng phạt mà chỉ cảnh báo các nước này sẽ bị đẩy ra khỏi hệ thống tài chính dựa trên đồng đôla nếu tiếp tục giao dịch với Tehran.

Phản ứng gián tiếp và chuẩn bị trả đũa của Iran

Ngay trước khi các biện pháp được công bố, Iran đã cảnh báo khả năng trả đũa quân sự cũng như giảm xuất khẩu dầu từ vùng Vịnh nhằm đáp trả các biện pháp của Mỹ. Bộ trưởng Kinh tế Iran Ali Madanizadeh khẳng định rằng nước này đã chuẩn bị sẵn sàng cho các lệnh trừng phạt và không còn chỉ phòng thủ mà sẽ chủ động trong phản công. Ông khẳng định Trung Quốc và Nga chưa chấp nhận các biện pháp trừng phạt này, đồng thời dự đoán nhiều quốc gia khác cũng sẽ chống lại áp lực của Mỹ.

Phát ngôn viên lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran, Thiếu tướng Hossein Mohebbi, cũng đe dọa sẽ tấn công mạnh vào các lợi ích thiết yếu của Mỹ và các điểm nghẽn năng lượng nếu hạ tầng cơ sở Iran bị đe dọa.

Bối cảnh căng thẳng và tác động tới an ninh năng lượng thế giới

Bất chấp các biện pháp trừng phạt đã tồn tại nhiều năm, Iran vẫn duy trì đủ năng lực tên lửa và máy bay không người lái để đe dọa các nước láng giềng tại vùng Vịnh và các tàu chở dầu qua eo Hormuz, điểm chiến lược của vận tải dầu mỏ toàn cầu. Giao tranh giữa Mỹ và Iran diễn ra âm ỉ và chưa có tín hiệu hướng tới giải pháp ngoại giao, trong khi giá dầu biến động do nguy cơ gián đoạn cung cấp từ khu vực Trung Đông.

Động thái của Trung Quốc và vai trò hòa giải của Pakistan

Mỹ được đánh giá thận trọng khi chưa trừng phạt các ngân hàng Trung Quốc, khách hàng dầu lớn của Iran, do lo ngại các phản ứng tiêu cực trước các cuộc đàm phán thương mại giữa hai nước dự kiến diễn ra trong thời gian tới. Bộ trưởng Tài chính Mỹ nhấn mạnh không có ai đứng ngoài phạm vi trừng phạt của Mỹ, trong khi phía Trung Quốc bác bỏ việc sử dụng trừng phạt và đe dọa, khẳng định bảo vệ lợi ích quốc gia là ưu tiên.

Trong khi đó, tướng Pakistan Asim Munir đã có chuyến thăm tới Tehran nhằm làm trung gian hòa giải, sau cuộc nói chuyện với Tổng thống Mỹ Donald Trump. Mặc dù các nỗ lực trước đó của Pakistan dẫn tới một thỏa thuận tạm thời hồi tháng 6 nhưng nhanh chóng thất bại, Tehran vẫn kêu gọi Mỹ thay đổi cách hành xử bỏ áp lực và đe dọa để tạo điều kiện thuận lợi cho đàm phán.

Trong bối cảnh căng thẳng chưa hạ nhiệt, khả năng đổ vỡ trong chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu và an ninh khu vực Trung Đông vẫn là mối lo ngại chính của giới đầu tư và các nước có lợi ích gắn bó sâu sắc với vùng này.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 0/1 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.

• The Hindu
• The Kathmandu Post
• CNA
• Straits Times Asia

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn Ganday.