Iran thúc đẩy thỏa thuận quản lý Eo biển Hormuz cùng Oman
Iran đang đàm phán với Oman về một thỏa thuận nhằm quản lý Eo biển Hormuz, tuyến đường biển chiến lược nối qua Vịnh Ba Tư, qua đó đề xuất cấm tàu của Mỹ và Israel không được phép đi qua. Theo báo chí địa phương dẫn thông tin từ hãng tin bán chính thức Fars, dự thảo thỏa thuận cũng bao gồm việc áp đặt các khoản bồi thường bắt buộc đối với các quốc gia được Iran coi là thù địch trước khi cho phép họ sử dụng eo biển. Ngoài ra, các quy định liên quan đến hàng hóa có nguồn gốc từ Israel cũng dự kiến bị cấm vận trên tuyến đường này.
Dự thảo đang được Quốc hội Iran xem xét kỹ lưỡng và có thể định hình lại cách thức quản lý luồng tàu tại Hormuz, vùng biển vốn chịu ảnh hưởng khủng khiếp từ các xung đột hồi tháng Hai khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Iran. Nếu thỏa thuận được thông qua, Iran sẽ quản lý việc tàu vào khu vực eo biển, còn việc tàu ra sẽ được kiểm soát chung cùng Oman.
Tác động đến thị trường năng lượng và an ninh khu vực
Những thông tin về việc Iran tấn công các mục tiêu “thù địch” tại Hormuz đã làm giá dầu thế giới tăng mạnh trở lại. Giá dầu WTI vượt mốc 78 USD/thùng, còn Brent neo quanh mức 82 USD/thùng. Sự kiện xảy ra vào đêm ngày 6/8 gần đảo Qeshm, đánh dấu sự gia tăng căng thẳng trong khu vực. Sự đình trệ trong thương mại qua Hormuz ảnh hưởng tiêu cực đến thị trường năng lượng toàn cầu do đây là cửa ngõ chính cho xuất khẩu dầu vùng Vịnh.
Hiện tại, giao thông qua Eo biển Hormuz vẫn hạn chế, với các nước sản xuất dầu như Saudi Arabia và UAE chuyển hướng vận chuyển thông qua các đường ống đến cảng bên ngoài vùng Vịnh Ba Tư, nhằm tránh khu vực đang có nhiều rủi ro cao. Điều này tạo áp lực lớn đối với dòng chảy đầu vào và đầu ra, gây ra biến động bất ổn trên thị trường toàn cầu.
Thách thức trong đàm phán và tình hình an ninh khu vực
Mặc dù có những tín hiệu đàm phán đang tiến triển, nhưng cuộc chiến giữa Mỹ và Iran vẫn chưa đi đến thống nhất. Mỹ yêu cầu duy trì tự do qua lại Eo biển Hormuz và trở lại tình trạng trước chiến tranh, trong khi Iran đề nghị áp dụng các khoản phí và bồi thường mới cho việc sử dụng tuyến đường biển. Lập trường cứng rắn này tạo ra những rào cản lớn trong việc đạt thỏa thuận cuối cùng.
Các cuộc xung đột khu vực cũng tiếp diễn phức tạp, với việc nhóm Houthi do Iran hậu thuẫn ở Yemen tuyên bố tiến hành các đòn tấn công lớn nhằm vào lực lượng phía Saudi Arabia, làm tăng căng thẳng tại vùng Vịnh và khu vực lân cận. Triển vọng về một hòa bình bền vững trở nên khó đoán định khi các bên đều giữ lập trường cứng rắn và các đòn tấn công vẫn chưa ngừng lại.
Bên cạnh đó, sự điều phối trong nội bộ Iran cũng gặp khó khăn khi Lãnh tụ Tối cao Iran - Mojtaba Khamenei được báo cáo là đang trong tình trạng ít tiếp xúc do bị thương tại các cuộc tấn công hồi tháng Hai, khiến tiến trình thỏa thuận bị chậm trễ. Trên phía Mỹ, cũng tồn tại những bất đồng nội bộ về chiến lược quân sự khi Tổng thống Trump hủy bỏ kế hoạch tấn công quân sự lớn do thiếu hụt vũ khí thiết yếu.
Nguồn tham khảo
- The Japan Times - Iran seeks to bar U.S. ships as Hormuz deal with Oman advances
- Bloomberg - Iran Seeks to Bar US Ships as Deal With Oman Advances
- Straits Times Business - Oil extends gains as Iran strikes targets in Strait of Hormuz
- South China Morning Post - Iran seeks to bar US ships as Hormuz deal with Oman advances
Đối chiếu nguồn
Bài tổng hợp từ 3 nguồn độc lập. 0/1 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.
- The Japan Times
- Straits Times Business
- South China Morning Post
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn Ganday.

