Iran yêu cầu Houthi chuẩn bị phong tỏa tuyến dầu Biển Đỏ
Ngày 16/7/2026, theo ba nguồn tin giấu tên tiết lộ với Reuters, Iran đã yêu cầu phong trào Houthi tại Yemen sẵn sàng đóng cửa tuyến đường dầu chiến lược qua Biển Đỏ nếu Mỹ tiếp tục các cuộc không kích nhằm vào hạ tầng điện của Iran. Đây là một chiến lược nhằm tăng áp lực lên Washington sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa tấn công các cơ sở điện của Iran hồi ngày 14/7.
Lãnh đạo tối cao của Iran đã thảo luận kỹ lưỡng về khả năng này và chuyển giao mệnh lệnh cho các đồng minh Houthi. Các nguồn tin cho biết việc này chưa từng được báo cáo trước đây, và các chi tiết về cách thức truyền đạt thông điệp cũng như thời điểm cụ thể vẫn chưa rõ ràng.
Triển khai vũ khí tại Bab el-Mandeb, đe dọa an ninh năng lượng toàn cầu
Một nguồn tin gần gũi với Houthi cho biết nhóm này đã hoàn tất việc bố trí tên lửa và máy bay không người lái (drone) gần eo biển Bab el-Mandeb – cửa ngõ quan trọng của Biển Đỏ, giáp với vịnh Aden và cao nguyên gần Hodeidah của Yemen. Houthi giờ chỉ chờ lệnh để bắt đầu các cuộc tấn công vào hoạt động vận chuyển hàng hải qua khu vực này.
Việc đe dọa phong tỏa Bab el-Mandeb cùng với sự đóng cửa eo biển Hormuz do Iran thực hiện khiến hai tuyến xuất khẩu dầu chính của Trung Đông bị gián đoạn đồng thời, đẩy khủng hoảng năng lượng toàn cầu vào tình trạng nghiêm trọng và phức tạp hơn rất nhiều.
Vai trò của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran và tình hình căng thẳng tại Yemen
Một nguồn tin khẳng định, các đại diện của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đang kiểm soát tại Yemen sẽ quyết định thời điểm chính xác để đóng cửa eo biển Bab el-Mandeb. Lực lượng này trực tiếp hỗ trợ Houthi và phối hợp chặt chẽ với họ trong các kế hoạch chiến lược tại khu vực.
Bên cạnh đó, căng thẳng tại Yemen đang tăng cao khi phong trào Houthi vừa phóng tên lửa vào Saudi Arabia, sau khi cáo buộc Riyadh tiến hành không kích vào một sân bay do nhóm kiểm soát, phá vỡ lệnh ngừng bắn kéo dài bốn năm giữa hai bên.
Ảnh hưởng đến thị trường dầu khí và câu chuyện đường ống thay thế
Eo biển Bab el-Mandeb hiện vận chuyển khoảng 7% nguồn cung năng lượng toàn cầu. Một lượng lớn dầu từ vùng Vịnh đã được chuyển hướng qua đường ống Saudi Arabia đến bờ Biển Đỏ và cảng Yanbu, chiếm khoảng 70% xuất khẩu năng lượng của Riyadh. Nếu các cuộc tấn công vào tuyến này xảy ra, thị trường dầu mỏ thế giới sẽ chịu áp lực cực lớn do đứt gãy nguồn cung chính.
Trước đây, khi Houthi từng tấn công hoạt động giao thương trong chiến tranh Gaza, nhiều công ty vận tải biển đã phải chuyển sang tuyến đường vòng quanh châu Phi dài hơn và tốn kém hơn nhiều.
Ý đồ chiến lược của Iran trong bối cảnh xung đột vùng Trung Đông
Một nguồn tin khu vực cho biết các nhà lãnh đạo tôn giáo cấp cao của Iran đang muốn gây sức ép mạnh mẽ lên Mỹ bằng cách làm gia tăng nguy cơ khủng hoảng kinh tế toàn cầu, thông qua việc đe dọa đóng cửa tuyến vận chuyển dầu qua Biển Đỏ cùng với gián đoạn tại eo biển Hormuz.
Đóng cửa eo biển Bab el-Mandeb không đòi hỏi các vũ khí công nghệ cao, vì bất kỳ cá nhân hoặc nhóm nào có vũ khí cơ bản đều có thể gây gián đoạn các hoạt động vận tải dầu mỏ - cho thấy mức độ lỏng lẻo và dễ tổn thương của tuyến đường quan trọng này.
Quan hệ liên minh & phản ứng khu vực
Iran xem phong trào Houthi là một phần trong "Trục Kháng chiến" khu vực gồm cả Hezbollah tại Lebanon và các nhóm vũ trang Shiite tại Iraq, những đồng minh trong cuộc xung đột rộng lớn hơn giữa Tehran và Washington. Mặc dù vậy, Houthi chưa chính thức tham chiến toàn diện.
Mỹ cáo buộc Iran cung cấp vũ khí, tài trợ và huấn luyện cho các lực lượng Houthi, qua kênh Hezbollah, tuy nhiên Tehran phủ nhận các cáo buộc này.
Đại diện tại Riyadh cho biết chính quyền Saudi Arabia đang hết sức nghiêm túc với các mối đe dọa từ Iran và Houthi, đồng thời nhận thấy phong trào này đang phối hợp chặt chẽ với Tehran để gây áp lực trong khu vực Biển Đỏ.
Tình hình căng thẳng đã gia tăng rõ rệt kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu ngày 28/2 với cuộc tấn công của Israel và Mỹ nhằm vào Iran, dẫn đến việc Tehran đóng cửa eo biển Hormuz, trước đó là tuyến vận chuyển khoảng 20% nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Tình trạng bất ổn leo thang sau khi lệnh ngừng bắn mong manh giữa Tehran và Washington bị phá vỡ vào tháng 6, mở ra nguy cơ một cuộc chiến quy mô lớn và làm gián đoạn nghiêm trọng nguồn cung qua eo biển Hormuz.
Những điều rút ra từ bài viết
- Iran yêu cầu Houthi chuẩn bị đóng cửa tuyến dầu Biển Đỏ nếu Mỹ tấn công hạ tầng điện của Iran.
- Houthi đã bố trí tên lửa và drone gần Bab el-Mandeb, chờ lệnh tấn công nhằm phong tỏa một trong hai tuyến xuất khẩu dầu khí chính của Trung Đông.
- Việc đóng cửa cả eo biển Hormuz và Bab el-Mandeb sẽ làm gián đoạn nghiêm trọng nguồn cung năng lượng toàn cầu, gây ra khủng hoảng năng lượng và kinh tế.
- Đóng cửa eo biển Bab el-Mandeb không cần vũ khí tinh vi, bất kỳ cá nhân có vũ khí cơ bản cũng có thể gây ảnh hưởng lớn đến hoạt động vận chuyển dầu mỏ.
- Saudi Arabia đang cảnh giác cao độ với mối đe dọa từ Houthi và Iran, nhận thấy sự phối hợp chặt chẽ giữa hai bên tại khu vực Biển Đỏ.
Nguồn tham khảo
- The Hindu International - Iran tells Houthis to close Red Sea gateway if U.S. hits power network: report
- The Economic Times - Iran tells Houthis to close Red Sea gateway if US hits power network, sources say - The Economic Times
- Daily Mirror - Iran tells Houthis to shut crucial Red Sea oil route if US strikes power grid
- CNA - Iran tells Houthis to close Red Sea gateway if US hits power network, sources say
- Reuters - EXCLUSIVE: Iran tells Houthis to close Red Sea gateway if US hits power network, sources say - Reuters
- Straits Times World - Iran tells Houthis to close Red Sea gateway if US hits power network, sources say
Đối chiếu nguồn
Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 0/1 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.
- The Hindu International
- Daily Mirror
- CNA
- Straits Times World
Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của công cụ trí tuệ nhân tạo (AI), tổng hợp từ các nguồn tin dẫn bên dưới và đã qua kiểm duyệt của toà soạn Ganday.
