Iran yêu cầu Mỹ đáp ứng điều kiện mới trước khi mở lại eo biển Hormuz

Iran đặt sáu điều kiện cứng rắn với Mỹ về việc mở eo biển Hormuz

Iran đã làm rõ quan điểm của mình liên quan đến việc mở lại eo biển Hormuz - tuyến hàng hải quan trọng và chiến lược bậc nhất thế giới. Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi thông báo rằng thỏa thuận với Oman nhằm mở các tuyến vận chuyển mới gần như hoàn tất, tuy nhiên eo biển sẽ chưa được mở cho đến khi Mỹ đáp ứng một loạt các yêu cầu khắt khe. Những điều kiện này bao gồm việc Washington phải dừng mọi hành động quân sự và gây hấn nhằm vào Iran và các đồng minh khu vực tại Lebanon, Palestine, Yemen và Iraq, trả bồi thường cho các thiệt hại do chiến tranh gây ra, dỡ bỏ các lệnh trừng phạt, mở cửa lại các cảng Iran đang bị phong tỏa và giải phóng các tài sản bị đóng băng của Iran.

Ngoài ra, Iran yêu cầu Mỹ chấm dứt các hoạt động quân sự và sự phong tỏa vùng vịnh, đồng thời không tiếp tục các hành động đe dọa an ninh đối với Tehran và đồng minh. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Iran khẳng định việc mở lại tuyến vận chuyển sẽ không chỉ phụ thuộc vào thỏa thuận với Oman, mà phải dựa trên việc các yêu cầu của Iran được thực hiện bởi Mỹ.

Mỹ và chính sách ‘theo dõi thận trọng’ cùng hình ảnh đàm phán gián tiếp

Tổng thống Mỹ Donald Trump thừa nhận Mỹ không trực tiếp đàm phán với Iran mà chỉ giữ vai trò gián tiếp khi trao đổi qua các bên trung gian. Trong một cuộc phỏng vấn, ông cho biết Washington đang “theo dõi” tình hình của Iran khi nước này đang chịu lạm phát cao và khủng hoảng kinh tế nặng nề. Tuy nhiên, Trump cũng thông báo rằng Mỹ không thiếu đạn dược và đang thúc giục các công ty quốc phòng tăng tốc sản xuất vũ khí nhằm đáp ứng nhu cầu trong bối cảnh chiến tranh với Iran kéo dài.

Mỹ đã tuyên bố sẽ dỡ bỏ phong tỏa các cảng của Iran khi hoạt động vận chuyển thương mại qua eo biển Hormuz có thể diễn ra một cách tự do. Tuy nhiên, việc này sẽ phụ thuộc vào việc Iran tuân thủ các cam kết trong bất kỳ thỏa thuận nào.

Căng thẳng khu vực và tác động lên thị trường năng lượng toàn cầu

Việc duy trì đóng cửa eo biển Hormuz gây nguy cơ ảnh hưởng lớn đến nguồn cung cấp năng lượng toàn cầu, vì trước khi bị gián đoạn, đây là tuyến vận chuyển khoảng 20% lượng dầu và khí hóa lỏng toàn cầu. Hơn nữa, các cuộc tấn công bằng tên lửa và drone từ lực lượng đồng minh của Iran tại Yemen, bao gồm nhóm Houthi nhằm vào các cơ sở năng lượng của Saudi Arabia và các tuyến đi lại quan trọng khác, gia tăng thêm căng thẳng trong khu vực.

Saudi Arabia mới đây đã ký kết một hiệp ước quốc phòng với Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan nhằm tăng cường an ninh giữa bối cảnh gia tăng bất ổn. Trong khi đó, việc Israel phản đối kế hoạch hòa bình mới của Mỹ nhằm chấm dứt xung đột Gaza cũng cho thấy các đồng minh của Mỹ đang chịu áp lực nội bộ và vị thế phức tạp hơn trong cuộc chiến ở Trung Đông.

Những yếu tố phức tạp bên lề đàm phán chính

Một số đề xuất liên quan đến việc thiết lập các tuyến vận chuyển mới tại eo biển Hormuz nhận được sự quan tâm và cả những lo ngại từ các nhà vận chuyển biển do việc tăng quyền kiểm soát của Iran đối với tàu vào vùng vịnh. Iran muốn giám sát chặt chẽ các tàu vào vùng biển này trong khi vẫn duy trì sự kiểm soát đối với tàu rời khỏi khu vực.

Các cuộc trao đổi giữa Mỹ và Iran vẫn diễn ra gián tiếp qua các bên trung gian, chưa có cuộc đàm phán trực tiếp nào được ghi nhận trong bối cảnh tình hình vẫn bế tắc và chưa tìm được tiếng nói chung phù hợp cho mọi bên.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập. 0/1 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.

• The National
• The Independent
• The Citizen
• Khaleej Times

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn Ganday.