Israel bác bỏ kế hoạch hòa bình Gaza của Trump, không rút quân trước khi Hamas giải giáp vũ khí

Israel từ chối kế hoạch hòa bình Gaza do Mỹ hậu thuẫn

Vào tháng 8/2026, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu đã công khai từ chối kế hoạch hòa bình Gaza được hỗ trợ bởi Tổng thống Mỹ Donald Trump. Trong cuộc họp nội các, ông Netanyahu khẳng định rằng quân đội Israel sẽ không rút khỏi lãnh thổ Gaza cho đến khi phong trào Hamas được coi là tổ chức khủng bố bởi Israel, Mỹ và nhiều quốc gia khác, giải giáp hoàn toàn, bao gồm cả vũ khí hạng nặng và nhẹ. Ông tuyên bố: "Israel bác bỏ bản tài liệu 15 điểm", nhấn mạnh đây là điều kiện tiên quyết để đảm bảo an ninh cho đất nước.

Dù vậy, Netanyahu cũng bày tỏ rằng Israel vẫn duy trì các kênh thương lượng với phía Washington, đồng thời tỏ ý trân trọng quan hệ với Tổng thống Trump, gọi ông là "người bạn lớn nhất tại Nhà Trắng" của Israel. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Israel cũng nhấn mạnh quốc gia mình có quyền giữ lập trường cứng rắn trong những vấn đề quan trọng, không chấp nhận tất cả những đề xuất của phía Mỹ.

Kế hoạch hòa bình và những căng thẳng xung quanh việc giải giáp Hamas

Kế hoạch hòa bình gồm 15 điểm do Mỹ đề xuất và Hội đồng Hòa bình đảm nhiệm công việc trung gian đưa ra, nhằm chấm dứt chiến tranh ở dải Gaza. Theo kế hoạch, Hamas sẽ đồng ý bàn giao vũ khí cho một chính quyền dân sự công nghệ cao do Mỹ và các bên giám sát, đổi lại Israel sẽ từng bước rút quân và một lực lượng quốc tế cùng cảnh sát Palestine mới sẽ đảm bảo an ninh tại Gaza.

Hamas đã đồng thuận ký kết kế hoạch này nhưng tránh dùng từ “giải giáp” trực tiếp, chỉ cam kết giao vũ khí tạm thời cất giữ dưới sự kiểm soát của chính quyền mới. Bên cạnh đó, Hamas yêu cầu Israel phải tuân thủ các nghĩa vụ, bao gồm rút quân và ngừng các hành động tấn công trước khi quá trình này thực hiện được. Bassem Naim, thành viên Ban Chính trị của Hamas, khẳng định cần có sức ép từ các bên trung gian và Mỹ để Netanyahu cùng chính phủ không cản trở lộ trình hòa bình vì mục đích chính trị hoặc bầu cử.

Nickolay Mladenov, đại diện cao cấp của Hội đồng Hòa bình cho khu vực Gaza, bảo vệ kế hoạch Mỹ và cho biết Israel sẽ không có nghĩa vụ gì thêm cho tới khi Hamas bàn giao hoàn toàn vũ khí. Tuy nhiên, lực lượng Israel sẽ phải rút quân "từng khu vực một" sau khi vũ khí của Hamas được thu gom và vô hiệu hóa.

Bối cảnh chính trị trong nước và sức ép từ giới cực hữu

Sự từ chối kế hoạch hòa bình của Netanyahu diễn ra trong bối cảnh nhạy cảm khi Israel chuẩn bị bước vào cuộc bầu cử toàn quốc vào ngày 27/10, lần bầu cử đầu tiên kể từ khi Hamas phát động cuộc tấn công ngày 7/10/2023, dẫn đến chiến dịch quân sự liên tục của Israel tại Gaza.

Netanyahu đang đứng ngang bằng hoặc tụt lại so với các đối thủ trong các cuộc thăm dò ý kiến, và chịu nhiều áp lực từ các thành viên cực hữu trong chính phủ, những người phản đối bất kỳ nhượng bộ nào đối với Hamas. Bộ trưởng Tài chính Israel, Bezalel Smotrich, ủng hộ quyết định giữ vững quan điểm của Netanyahu, nhấn mạnh mục tiêu chiến tranh là tiêu diệt Hamas và quân đội không được rút khỏi Gaza dù chỉ một milimét.

Mối quan hệ giữa Netanyahu và Trump cũng đang có những bất đồng khi hai bên khác biệt quan điểm về cách xử lý các xung đột tại Iran, Lebanon và Gaza, bất chấp mối quan hệ thân cận lâu năm. Trong đó, kế hoạch hòa bình Gaza được xây dựng dựa trên một thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ làm trung gian đạt được vào tháng 10/2025.

Tác động nhân đạo và tình hình thực tế trên mặt đất

Từ khi thỏa thuận hòa bình được ký kết, Gaza vẫn trải qua nhiều đợt giao tranh dữ dội, với hơn 1.250 người Palestine thiệt mạng trong các cuộc không kích của Israel, theo số liệu từ cơ quan y tế Gaza. Quân đội Israel ghi nhận 5 binh sĩ của mình thiệt mạng trong cùng thời gian.

Quân đội Israel vẫn kiểm soát phần lớn lãnh thổ Gaza, trong khi phần lớn dân cư hơn 2 triệu người Palestine bị di dời sang khu vực ven biển chật hẹp, sống trong các khu lều hoặc công trình hư hại. Điều này cho thấy tình trạng bất ổn tiếp diễn dù có sự vận động hòa bình từ bên ngoài.

Khả năng và triển vọng trong tương lai

Mặc dù các cuộc đàm phán tiếp tục diễn ra giữa Israel và Mỹ, việc từ chối kế hoạch hòa bình hiện tại cho thấy khó khăn không nhỏ trong việc tìm kiếm giải pháp toàn diện cho cuộc xung đột Gaza-Israel. Kế hoạch hiện vẫn là một trong những đề xuất duy nhất nhằm ngăn ngừa tái phát xung đột dựa trên việc giải giáp vũ khí Hamas và đổi lại Israel phải rút quân an toàn.

Cuộc bầu cử sắp tới tại Israel có thể tạo ra những biến động chính trị mới, tác động trực tiếp đến chính sách đối với Gaza, đặc biệt khi các phe phái cực hữu ngày càng mạnh mẽ phản đối bất kỳ nhượng bộ nào cho Hamas hoặc các lực lượng vũ trang Palestine.

Với bối cảnh hiện tại, tương lai của kế hoạch hòa bình còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố phức tạp, trong đó có áp lực quốc tế, cam kết thực hiện các bên liên quan và điều kiện chính trị nội bộ của Israel.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 3 nguồn độc lập. 1/2 số liệu được ít nhất 2 nguồn xác nhận. 1 số liệu chỉ xuất hiện ở bản tổng hợp, cần đối chiếu thêm.

• The Indian Express
• Deutsche Welle
• The Daily Star

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn Ganday.