Những điểm chính
- Người đàn ông 32 tuổi ở Vĩnh Long bị biến chứng viêm phổi ARDS và cô đặc máu chỉ sau 4 ngày mắc thủy đậu, phải thở máy xâm lấn tại Bệnh viện Đa khoa TP Cần Thơ.
- Bệnh nhân cần đến 25 ngày điều trị tích cực - bao gồm lọc máu liên tục, kỹ thuật mở phổi và truyền chế phẩm máu - mới có thể rút nội khí quản.
- Tỷ lệ lây nhiễm thủy đậu ở người chưa có miễn dịch lên đến 90%; số ca người trưởng thành diễn tiến nặng đang có xu hướng gia tăng.
- Biến chứng viêm phổi do thủy đậu thường xuất hiện từ ngày thứ 3-5 của bệnh, nguy cơ cao hơn ở người hút thuốc lá, phụ nữ mang thai 6 tháng cuối và người suy giảm miễn dịch.
- Vaccine là biện pháp phòng ngừa thủy đậu và các biến chứng nặng hiệu quả nhất.
Chỉ sau 4 ngày mắc thủy đậu, một người đàn ông 32 tuổi tại Vĩnh Long đã rơi vào tình trạng nguy kịch với viêm phổi ARDS, cô đặc máu và suy hô hấp cấp - một cảnh báo về mức độ nguy hiểm của căn bệnh thường bị xem nhẹ này.
Ca bệnh nguy kịch sau 4 ngày phát bệnh
Bệnh nhân được gia đình đưa đến Bệnh viện Đa khoa TP Cần Thơ khi toàn thân nổi bóng nước dày đặc, nhiều nốt đã hóa mủ đục, kèm theo loét miệng, ăn uống kém và tiêu chảy. Chỉ khoảng 10 tiếng sau khi nhập viện, tình trạng bệnh nhân xấu đi nhanh chóng: suy hô hấp cấp xuất hiện và không đáp ứng với liệu pháp oxy thông thường.
Bệnh nhân lập tức được chuyển sang khoa Hồi sức tích cực - Chống độc. Tại đây, các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân mắc hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS) do biến chứng nặng của thủy đậu, đồng thời ghi nhận tình trạng cô đặc máu, nhịp tim nhanh và huyết áp tụt.
Ekip điều trị phải áp dụng đồng thời nhiều biện pháp can thiệp chuyên sâu: đặt nội khí quản và thở máy xâm lấn, dùng thuốc kháng virus, lọc máu liên tục, thực hiện kỹ thuật mở phổi để cải thiện oxy hóa máu, truyền chế phẩm máu nhằm điều chỉnh rối loạn đông máu. Sau 25 ngày điều trị tích cực, bệnh nhân mới có thể rút nội khí quản và hiện vẫn đang tiếp tục hồi phục.
Thủy đậu ở người lớn: Không phải bệnh lành tính
Thủy đậu do virus Varicella zoster (VZV) thuộc họ Herpeviridae gây ra, lây truyền qua giọt bắn đường hô hấp hoặc tiếp xúc trực tiếp với dịch bóng nước. Tỷ lệ lây nhiễm ở người chưa có miễn dịch lên đến 90%, khiến bệnh dễ bùng thành dịch, nhất là trong trường học.
Dù thủy đậu thường diễn biến lành tính ở trẻ em, số ca người trưởng thành mắc bệnh nặng đang có xu hướng tăng. Các nhóm nguy cơ cao bao gồm người suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai 6 tháng cuối và người hút thuốc lá. Thậm chí người lớn khỏe mạnh cũng có thể diễn tiến nặng.
Khi bệnh tiến triển xấu, các biến chứng có thể gặp gồm:
- Viêm phổi ARDS - hay gặp nhất, thường khởi phát từ ngày thứ 3 đến ngày thứ 5 của bệnh
- Viêm cơ tim
- Viêm não màng não
- Viêm tủy
- Rối loạn đông máu, cô đặc máu
Riêng viêm phổi do thủy đậu có thể dẫn đến suy hô hấp và ho ra máu - đặc biệt nguy hiểm với người hút thuốc lá và phụ nữ mang thai trong tam cá nguyệt cuối.
Dấu hiệu cần nhập viện ngay
Người mắc thủy đậu cần đến cơ sở y tế ngay khi xuất hiện các dấu hiệu sau: bóng nước lan rộng toàn thân hoặc hóa mủ, sốt cao không hạ, khó thở, đau ngực, rối loạn ý thức, hoặc các triệu chứng bất thường khác. Việc trì hoãn điều trị có thể khiến bệnh chuyển nặng chỉ trong vài giờ, như trường hợp trên cho thấy.
Thủy đậu hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng vaccine. Tiêm phòng đầy đủ là biện pháp hiệu quả nhất để tránh nguy cơ biến chứng nguy hiểm, đặc biệt với người lớn chưa từng mắc bệnh hoặc chưa tiêm chủng.
Câu hỏi thường gặp
Thủy đậu có thể gây biến chứng gì nguy hiểm ở người lớn?
Thủy đậu ở người lớn có thể gây viêm phổi ARDS, viêm cơ tim, viêm não màng não, viêm tủy và rối loạn đông máu. Viêm phổi là biến chứng hay gặp nhất, thường xảy ra từ ngày thứ 3-5 của bệnh và có thể dẫn đến suy hô hấp.
Bệnh nhân thủy đậu biến chứng nặng được điều trị như thế nào?
Theo ca bệnh tại Bệnh viện Đa khoa TP Cần Thơ, bệnh nhân được đặt nội khí quản, thở máy xâm lấn, dùng thuốc kháng virus, lọc máu liên tục, mở phổi cải thiện oxy hóa máu và truyền chế phẩm máu để điều chỉnh rối loạn đông máu.
Ai có nguy cơ cao bị biến chứng nặng khi mắc thủy đậu?
Người suy giảm miễn dịch, phụ nữ mang thai trong 6 tháng cuối thai kỳ, người hút thuốc lá, trẻ sơ sinh và ngay cả người lớn khỏe mạnh đều có thể bị biến chứng nặng khi mắc thủy đậu.
Làm thế nào để phòng ngừa thủy đậu và biến chứng?
Tiêm vaccine là biện pháp phòng ngừa thủy đậu hiệu quả nhất. Ngoài ra, cần theo dõi sát người bệnh và đến cơ sở y tế ngay khi có dấu hiệu bất thường như khó thở, sốt cao không hạ hoặc bóng nước hóa mủ lan rộng.
Theo VnExpress, Thanh Niên, Dân Trí


