Trump cảnh báo Iran về cơ hội cuối cùng trước khi có hành động mạnh

Trump cảnh báo Iran trước cơ hội đàm phán cuối cùng

Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 7/8 đã phát đi cảnh báo nghiêm trọng đối với Iran, nhấn mạnh đây là "cơ hội cuối cùng" để Iran đạt được một thỏa thuận với Washington về việc mở lại eo biển Hormuz và chấm dứt cuộc chiến kéo dài hơn 5 tháng. Phát biểu tại Phòng Bầu dục, Nhà Trắng, ông nói: "Tôi muốn trao cho họ mọi cơ hội cuối cùng trước khi tiến hành hành động triệt hạ".

Trump cũng tuyên bố các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran đang tiếp diễn, mặc dù phía Tehran phủ nhận có bất kỳ cuộc đối thoại trực tiếp nào với Washington. Ông cho biết các cuộc nói chuyện này diễn ra theo yêu cầu của Iran, với sự ủng hộ từ Saudi Arabia, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, Qatar và một số quốc gia khác.

Phía Iran phủ nhận đàm phán trực tiếp với Mỹ

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, Esmaeil Baghaei, xác nhận rằng hiện tại Iran không có đàm phán trực tiếp với Mỹ mà chỉ đang thông qua Oman nhằm đảm bảo an ninh cho đường vận chuyển qua eo biển Hormuz. Ông khẳng định các cuộc thương lượng tập trung vào việc tìm ra con đường phù hợp, tôn trọng quyền chủ quyền của các bên liên quan trong khu vực, nhưng không đồng nghĩa với việc mở lại hoàn toàn tuyến đường này.

Trong khi đó, Mỹ duy trì việc phong tỏa hàng hải nhằm ngăn chặn các hoạt động của Iran. Bộ chỉ huy Trung ương Mỹ (CENTCOM) cho biết tính đến ngày 3/8 đã chuyển hướng 44 tàu thương mại, vô hiệu hóa hai tàu và kiểm tra hai tàu khác trong khu vực eo biển này. Tổng thống Trump gọi đây là “bức tường thép của Mỹ” với kiểm soát hoàn toàn khu vực eo biển.

Đàm phán tập trung mở cửa eo biển Hormuz và phi hạt nhân hóa Iran

Theo Trump, việc đàm phán đợt đầu nhằm mở cửa eo biển Hormuz có thể hoàn tất “ngay trong ngày mai”. Giai đoạn tiếp theo sẽ là quá trình phi hạt nhân hóa Iran – một mục tiêu sẽ mất nhiều thời gian hơn để thực hiện. Ông nhấn mạnh việc Iran phải chấm dứt chương trình hạt nhân là điều bắt buộc.

Tổng thống Mỹ cho biết vào cuối tuần trước, ông đã tạm dừng kế hoạch tiến hành một cuộc tấn công quân sự lớn, dự kiến là đòn đánh mạnh nhất kể từ Thế chiến II, sau khi nhận được yêu cầu hoãn từ các quốc gia vùng Vịnh nhằm tạo điều kiện cho ngoại giao. Ông Twitter cá nhân rằng các bên đã thống nhất các nguyên tắc tạo thuận lợi cho thỏa thuận chấm dứt xung đột, trong đó bao gồm mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz và kết thúc mối đe dọa hạt nhân từ Iran.

Đằng sau cuộc chiến kéo dài và những hệ quả

Cuộc chiến giữa Mỹ và Iran bắt đầu từ ngày 28/2 khi Mỹ và Israel thực hiện các cuộc tấn công bất ngờ nhằm vào Iran, dẫn đến việc Tehran đóng cửa hiệu quả eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển chiếm khoảng 20% nguồn cung dầu mỏ và khí đốt tự nhiên hóa lỏng toàn cầu. Điều này làm tăng giá năng lượng và tạo áp lực lạm phát lên nền kinh tế thế giới.

Sự kiện khiến Mỹ áp đặt lệnh phong tỏa hàng hải đối với Iran, lần lượt đình chỉ rồi tái áp dụng trong bối cảnh xung đột tiếp tục leo thang. Mặc dù từng có thời gian ngừng bắn, nhưng các bên không duy trì được thỏa thuận do tiếp tục xảy ra các cuộc đụng độ và phản công chu kỳ.

Trump cũng chia sẻ rằng ông không chịu áp lực chính trị để đẩy nhanh đàm phán vì bản thân không tái tranh cử, trong khi có nhiều ứng viên Đảng Cộng hòa đang chạy đua. Ông coi việc đạt được một thỏa thuận hòa bình là cơ hội cứu sống nhiều người và thúc đẩy sự thịnh vượng cho Iran cũng như thế giới.

An ninh tại eo biển Hormuz tiếp tục là điểm nóng với những cáo buộc và sự kiện an ninh chưa dứt, như vụ nổ gần một tàu chở dầu ngoài khơi Oman vừa được báo cáo bởi Trung tâm Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO). Tehran và các bên liên quan đang tìm kiếm giải pháp kiểm soát chung nhằm đảm bảo quyền lợi và an ninh tại khu vực chiến lược này.

Đối chiếu nguồn

Bài tổng hợp từ 4 nguồn độc lập.

• South China Morning Post
• SCMP China
• Free Malaysia Today
• The News International

Bài viết được biên tập với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo. Tổng hợp từ các nguồn tin uy tín. Kiểm duyệt của toà soạn Ganday.